Fundacja DOM Dbamy o Młodych, ul. Legnicka 65, 54-206 Wrocław, tel. 71 307 16 36

Cyberprzemoc wśród nastolatków – jak pomóc dziecku?

Cyberprzemoc wśród nastolatków – jak pomóc dziecku?

Cyberprzemoc – jak pomóc dziecku?

Nękanie i rozpowszechnianie plotek zawsze było nieprzyjemnym, lecz częstym aspektem życia nastolatków. Jednak w dobie rozprzestrzenia się smartfonów i mediów społecznościowych jest prawdziwą plagą. Cyberprzemoc jest największym wyzwaniem, przed jakim staje dziś internet. Większość nastolatków doświadczyła jakieś formy cyberprzemocy, jednak znaczna część z tych zdarzeń pozostaje nieujawniona. Rodzice, nauczyciele, media społecznościowe i politycy nie radzą sobie z tym problemem.

Czym jest cyberprzemoc?

Cyberprzemoc jest definiowana jako agresja elektroniczna – napaść na fizyczne, psychiczne lub emocjonalne samopoczucie danej osoby z wykorzystaniem internetu i narzędzi elektronicznych, takich jak: SMS, e-mail, Facebook, Snapchat, Messenger, Instagram, Youtube i inne.

Mimo że cyberprzestępczość ma miejsce online, dotyka ludzi w świecie rzeczywistym. Niektóre przykłady cyberprzemocy obejmują między innymi:

  • Nękanie
  • Groźby
  • Znęcanie się
  • Szantażowanie
  • Wyśmiewanie
  • Niechciany sexting
  • Mowa nienawiści
  • Robienie zdjęć/nagrywanie i dystrybucja napaści
  • Zawstydzanie

Można rozróżnić trzy przyczyny cyberprzemocy. Pierwszą z nich jest anonimowość w sieci. Ze względu łatwość pozostania anonimowym w internecie, nastolatkowie mają tendencję do wzajemnego zastraszania się, bez ujawniania kim są. Drugim powodem jest to, że nastoletni prześladowcy próbują pokazać, że są potężni. Chcą kontrolować innych, pragną władzy i sławy. Trzecim powodem jest zemsta. Prześladowcy mogli być sami prześladowani lub doświadczyli innych trudnych epizodów od ofiary. Na przykład, niektórzy nastolatkowie, którzy nie są silni fizycznie, mogą być prześladowani w szkole, więc żyją sieci, jako broni do zemsty. Podsumowując, anonimowość, pragnienie władzy i zemsta są przyczyną cyberprzemocy wśród nastolatków.

Skutki cyberprzemocy

Cyberprzemoc powoduje znaczne emocjonalne i fizyczne cierpienie.

W rzeczywistości podobnie jak każda inna ofiara nękania, dzieci doświadczają niepokoju, strachu, depresji i niskiej samooceny.

Bycie atakowanym przez cyberprzemoc jest miażdżące, zwłaszcza jeśli wiele dzieci bierze udział w zastraszaniu. Czasem nastolatek może czuć się tak, jakby cały świat odwrócił się przeciwko niemu.

Ofiarom cyberprzemocy często trudno jest czuć się bezpiecznie. Zazwyczaj dzieje się tak, ponieważ prześladowca może zaatakować ich za pomocą smartfona o każdej porze dnia. Nie mają miejsca, w które mogliby uciec. Dla ofiary wydaje się, że zastraszanie jest wszędzie.

Dodatkowo, ponieważ prześladowcy mogą pozostać anonimowi, może narastać uczucie strachu. Dzieci, które są atakowane, mogą nie mieć pojęcia, kto zadaje im ból.

Ponieważ cyberprzemoc występuje w sieci, znęcanie się jest trwałe. Dzieci wiedzą, że kiedy coś się tam pojawi, może pozostać tam na zawsze.

Gdy dochodzi do cyberprzemocy, nieprzyjemne posty, wiadomości lub teksty można udostępniać wielu ludziom. Sama liczba osób, które wiedzą o znęcaniu się, może prowadzić do intensywnego upokorzenia.

Cyberprzemoc często atakuje ofiary, które są najbardziej bezbronne. W rezultacie zaczynają wątpić w swoją wartość. Mogą reagować na te uczucia, krzywdząc się w jakiś sposób.

Czasami ofiary, pragną zemsty i podejmują działania odwetowe. Podejście to jest niebezpieczne, ponieważ utrzymuje je w cyklu tyranii i ofiary.

Dla wielu ofiar życie może być beznadziejne i pozbawione sensu. Tracą zainteresowanie rzeczami, z których kiedyś korzystali, i spędzają mniej czasu na kontaktach z rodziną i przyjaciółmi. W niektórych przypadkach może dojść do depresji i myśli samobójczych.

Co więcej, gdy dochodzi do cyberprzemocy, większość ludzi zaleca wyłączanie komputera lub telefonu komórkowego. Dla nastolatków jednak często oznacza to przerwanie komunikacji ze światem. Ich telefony i komputery są jednym z najważniejszych sposobów komunikowania się z innymi. Jeśli ta opcja komunikacji zostanie usunięta, mogą czuć się odosobnieni i odcięci od świata.

Ofiary cyberprzemocy często opuszczają szkołę, aby nie stawić czoła dzieciom, które je prześladują, lub dlatego, że są zakłopotane i upokorzone przez wiadomości, które zostały udostępnione. Ich stopnie mogą się pogorszyć, ponieważ trudno im się skoncentrować lub uczyć z powodu lęku i stresu.

Nastoletnie ofiary często ulegają lękowi, depresji i innym zaburzeniom związanym ze stresem. Dzieje się tak głównie dlatego, że cyberprzemoc osłabia ich pewność siebie i poczucie własnej wartości.

Częstym skutkiem napaści internetowej mogą być również bóle głowy, brzucha lub inne dolegliwości fizyczne.

Należy mieć świadomość, że dzieci, które są nieustannie dręczone przez rówieśników, mogą myśleć, że jedynym sposobem na uniknięcie ich bólu jest samobójstwo.

Porady dla rodziców

Nigdy nie lekceważy zmian w zachowaniu
i smutku swojego dziecka. Rozmawiaj z nim codziennie i bądź czujny. Jeżeli nie chce się z Tobą komunikować, skontaktuj się ze specjalistą ( np. psychologiem), przyjacielem dziecka i wychowawcą.

Jeśli Twoje dziecko, powiedziało Ci o cyberprzemocy – wiedz, że masz szczęście. Większość młodych ludzi nie mówi rodzicom o zastraszaniu.

Pracuj ze swoim dzieckiem. Zastraszanie i cyberprzemoc zazwyczaj pociągają za sobą utratę godności lub kontrolę nad sytuacją społeczną, a zaangażowanie dziecka w znalezienie rozwiązań pomaga mu to odzyskać. Ponieważ znęcanie się jest prawie zawsze związane z życiem szkolnym, a nasze dzieci lepiej rozumieją sytuację i kontekst niż rodzice, ich perspektywa jest kluczowa, aby dotrzeć do sedna sytuacji i wypracować rozwiązanie. Być może będziesz musiał prowadzić prywatne rozmowy z prześladowcą, jego rodzicami i innymi, ale poinformuj swoje dziecko, zanim to zrobisz. Chodzi o życie Twojego dziecka, więc musi być częścią rozwiązania.

Rodzice nie zawsze wiedzą, że mogą pogarszać sytuację swoich dzieci, jeśli zachowują się pochopnie. Wiele cyberprzemocy wiąże się z marginalizacją kogoś (odrzuceniem i wykluczeniem), co według tyrana zwiększa jego siłę lub status. Jeśli odpowiesz publicznie lub jeśli rówieśnicy Twojego dziecka dowiedzą się o dyskretnym spotkaniu z władzami szkolnymi, marginalizacja może się pogorszyć, dlatego każda odpowiedź musi być dobrze przemyślana.

To, co mówią ofiary, pomaga najbardziej, to znaczy bycie wysłuchanym – naprawdę słuchanym – przez osobę, która się tym przejmuje. Dlatego, jeśli Twoje dziecko przychodzi do ciebie po pomoc, tak ważne jest, aby wysłuchać w skupieniu i zaangażowaniu.

Ostatecznym celem jest przywrócenie szacunku do samego siebie i większej odporności Twojego dziecka. To, nie karanie kogoś, jest najlepszym sposobem na rozwiązanie problemu i pomoc dziecku. To, czego Twoje dziecko potrzebuje najbardziej, to odzyskać poczucie godności. Czasami oznacza to stawienie czoła tyranowi, a czasem nie. Wspólnie i na spokojnie znajdźcie najlepsze rozwiązanie.

Fundacja DOM – My po prostu – Dbamy o Młodych

Facebook