Fundacja DOM Dbamy o Młodych, ul. Legnicka 65, 54-206 Wrocław, tel. 71 307 16 36

Depresja u dzieci i młodzieży

Depresja u dzieci i młodzieży

Depresja u dzieci i młodzieży 

Statystyki policji są wstrząsające. Jedynie w 2018 roku aż 772 dzieci dokonało zamachu samobójczego, w tym 26 to dzieci w wieku 7-12 lat. Jeszcze gorsze wyniki odnotowano wśród młodych ludzi, wkraczających w dorosłe życie. Między 19 a 24 rokiem życia na swoje życie targnęło się aż 1143 osób. Dlaczego dzieci dokonują tak drastycznych kroków? Otóż okazuje się, że nasze dzieci cierpią na depresję. 

Występowanie depresji wśród dzieci i młodzieży 

W programie zapobiegania depresji Ministerstwa Zdrowia z 2016 roku czytamy, że zaburzenia depresyjne mogą występować nawet u 20 procent nastolatków. W grupie dzieci 6-12 lat na depresję cierpi 2 procent dzieci i co zadziwiające, zaburzenie to dotyczy nawet najmłodsze dzieci w wieku przedszkolnym powyżej 2 i 3 roku życia (1 procent). Choć powyższe statystyki wydają się być druzgocące, wiele wskazuje na fakt, iż liczba ta jest zaniżona, a dzieci nierzadko pozostają niezdiagnozowane lub błędnie zdiagnozowane. Depresja u dzieci i młodzieży wciąż jest mniej poznana niż ta występująca u dorosłych. Charakterystyczną cechą depresji u młodych osób jest wysoki współczynnik współchorobowości, definiowanej przez Światową Organizację Zdrowia (WHO), jako współwystępowanie u tego samego pacjenta określonych jednostek chorobowych. Wśród 30-75 procent dzieci cierpiących na depresję stwierdza się jednocześnie zaburzenia lękowe. 

WHO określa depresję, jako jedną z największych przyczyn niesprawności na świecie i podaje, że na zaburzenia psychiczne cierpi 10-20 procent dzieci. Światowa Organizacja Zdrowia podaje, że połowa zaburzeń zaczyna się w wieku 14 lat a trzy czwarte w połowie 20 roku życia. 

Objawy depresji 

Depresja jest często postrzegana jako choroba dorosłych, a nie coś co może dotykać dzieci. Jednak dzieci, w szczególności młodzież bardzo często zapada na tę chorobę. 

Stan ten zaburza ich zdolność do osiągania dobrych wyników w szkole oraz rozwijania i utrzymywania relacji i może mieć poważne konsekwencje, zwłaszcza jeśli pozostanie niezdiagnozowany. Dzieci i młodzieży depresji często towarzyszą problemy behawioralne, nadużywanie substancji i/lub inne zaburzenia psychiczne. Niestety u dzieci i młodzieży depresja może objawiać się inaczej niż u dorosłych, więc rodzice nie zawsze są w stanie rozpoznać problem.   

Depresja może przybierać różne formy i ma różny stopień nasilenia. Część zmienności w tym zaburzeniu występuje, ponieważ może współwystępować z wieloma innymi zaburzeniami psychicznymi (takimi jak zaburzenia lękowe lub zaburzenia związane z używaniem substancji), które kształtują objawy depresji.

Aby zdiagnozować depresję u dziecka lub nastolatka musi występować pięć lub więcej z następujących objawów prawie codziennie przez co najmniej dwa kolejne tygodnie. Co najmniej jednym objawem musi być albo obniżony nastrój, albo utrata zainteresowania lub przyjemności. Jednak osoby z mniej niż pięcioma objawami depresji mogą nadal mieć problemy z funkcjonowaniem, a podejścia do leczenia są podobne.

Przygnębienie lub drażliwość

Przygnębiony nastrój, smutek jest kluczowym objawem depresji. Ten stan może objawiać się przez rozmyślanie o rzeczywistych lub potencjalnie nieprzyjemnych okolicznościach. Dzieci mogą czuć się bezradne lub mieć poczucie, że rozczarowują wszystkich. 

Ale dzieciom i młodzieży czasami brakuje dojrzałości emocjonalnej i intelektualnej, aby uznać, że mają do czynienia z depresją. Zamiast tego nie jest niczym niezwykłym, że wyrażają się z drażliwym nastrojem, który może objawiać się jako „zirytowany”, „zrzędliwy” lub „przeszkadzający” wszystkim. Zamiast wyrażać smutek, przygnębione dzieci i nastolatki mogą być negatywne i kłótliwe, i wybierają walki jako sposób na przekazanie cierpienia emocjonalnego. Czasami nie tolerują frustracji i reagują na drobne prowokacje gniewnymi wybuchami. 

Jako mechanizm radzenia sobie, nastolatki czasami szukają działań i doświadczeń, aby tymczasowo podnieść swój nastrój. Przykłady takich działań obejmują czas spędzony z przyjaciółmi, poszukiwanie emocji, rozwiązłość i zażywanie narkotyków. Większość nastolatków – bez względu na to, czy cierpią na depresję – inwestuje się w swoich przyjaciół, ale w kontekście depresji potrzeba połączenia społecznego czasami staje się znacznie bardziej intensywna i pilna.

Zmniejszone zainteresowanie lub poczucie przyjemność

  Dzieci i młodzież z depresją tracą zainteresowanie lub przestają odczuwać przyjemność z robienia tego, co lubiły. Hobby, zainteresowania, a nawet bliscy tracą atrakcyjność. Dzieci lub młodzież mogą opisywać te doświadczenia jako „nudne”, „głupie” lub „nieciekawe”. Mogą wycofać się lub stracić zainteresowanie przyjaciółmi. 

Zmiana apetytu lub masy ciała

  Apetyt i waga mogą się zmniejszać lub zwiększać w ramach depresji. 

Zaburzenia snu 

Depresja może powodować, że dzieci i młodzież śpią za dużo lub za mało lub mają dziwne wzorce snu. Na przykład osoby z depresją mogą mieć problemy z zasypianiem, budzić się w środku nocy i mieć problemy z ponownym zaśnięciem lub budzić się zbyt wcześnie. Niektórzy mogą nawet odwrócić cykle snu, w których śpią w ciągu dnia i nie śpią w nocy. Bez względu na to, kiedy śpią, wiele dzieci i nastolatków z depresją twierdzi, że nie czuje się wypoczęty i trudno im wstać rano z łóżka.

Pobudzenie psychoruchowe lub spowolnienie (niepokój lub ospałość) 

Dzieci i młodzież z depresją mogą czuć się pobudzone i niespokojne lub mieć odwrotny skutek i być powolne. Pobudzenie może objawiać się jako kręcenie i wiercenie się, podczas gdy opóźnienie może objawiać się jako spowolnienie ruchów ciała, myślenia lub mowy.

Zmęczenie lub utrata energii 

Dzieci i młodzież z depresją często odczuwają zmęczenie i apatię. Czasami muszą odpoczywać w ciągu dnia, a nawet czuć, że ich ręce i nogi są obciążone. Ponadto mają problemy z rozpoczęciem lub zakończeniem zadań. Ta apatia może powodować konflikty z rodzicami, jeśli rodzice przypisują brak energii i motywacji lenistwu lub unikaniu obowiązków.

Poczucie bezwartościowości lub winy

Przygnębione dzieci i młodzież często czują się gorsze, bezwartościowe lub jak porażka. Ale ten objaw może być trudny do oceny, ponieważ niekoniecznie są skłonni przyznać się do tych uczuć.

Upośledzenie koncentracji i podejmowania decyzji 

Dzieci i młodzież z depresją mogą mieć problemy z uwagą, koncentracją i pamięcią, które nie były obecne w takim samym stopniu przed wystąpieniem depresji. Czasami przetwarzają informacje wolniej lub stają się niezdecydowane i niezdolne do podjęcia działania. Ukończenie pracy domowej i pracy klasowej może potrwać dłużej, co oznacza, że ​​ich oceny mogą ucierpieć.

Powracające myśli o śmierci lub samobójstwie 

Dzieci i młodzież z depresją mogą mieć powtarzające się myśli o śmierci (nie tylko strach przed śmiercią) lub samobójstwie, lub próbować samobójstwa. U nastolatków może się to objawiać jako zajęcie muzyką i literaturą o chorobliwych motywach lub jako bierna myśl samobójcza, co oznacza, że ​​żywią myśli, że życie nie jest warte życia lub że innym byłoby lepiej, gdyby byli ich nie było. Dzieci które zastanawiają się nad samobójstwem lub próbują tego dokonać, robią to z poczucia beznadziejności i uważają to za jedyną możliwość uniknięcia bólu. 

Rodzice mogą nie być pewni, czy ich dziecko cierpi na depresję, czy po prostu doświadcza normalnych problemów związanych z dziecięcym lub nastoletnim buntem i wybrykami. Jeżeli zauważysz zmianę nastroju i funkcjonowania swojego dziecka powinieneś skonsultować to z lekarzem. 

Fundacja DOM – My po prostu – Dbamy o Młodych 

Facebook