Fundacja DOM Dbamy o Młodych, ul. Legnicka 65, 54-206 Wrocław, tel. 71 307 16 36

Zaniedbanie emocjonalne – Dbaj o potrzeby Młodych!

Zaniedbanie emocjonalne – Dbaj o potrzeby Młodych!

Zaniedbanie emocjonalne – Dbaj o potrzeby Młodych!

Zaniedbanie emocjonalne to nie to samo, co emocjonalne znęcanie się, dlatego często nie jest tak oczywiste, jak nadużywanie, a jego zdolność do kamuflowania kłamstw, prowadzi do długotrwałych skutków.

Zaniedbanie emocjonalne wydaje się nieco bardziej subtelne, nieco bardziej zniuansowane, nieco trudniejsze do wskazania, a przez to trudne do rozpoznania i zrozumienia. Krótko mówiąc, emocjonalne zaniedbanie polega na tym, że rodzic nie widzi, nie zna, ani nie rozumie swojego dziecka.  Czasami oznacza to brak uwagi i troski, w innych jest to brak granic, zasad i struktury. Czasem jest to brak zachęty, brak narzędzi i lekcji potrzebnych do poruszania się po świecie. Innym razem rodzice są zbyt zajęci i rozproszeni i po prostu nie poświęcają im tyle czasu, ile tego potrzebują. Zaniedbanie emocjonalne najczęściej występuje w rodzinach patologicznych, jednak jest obecne nawet wtedy, gdy rodzic zapewnia wszystkie fizyczne potrzeby dziecka, wydaje się troskliwy i ma dobre intencje.

Przyczyny
Rodzice autorytarni

Rodzice autorytarni koncentrują się na regułach, wydają się być restrykcyjni oraz wychowują swoje dzieci z niewielką elastycznością i często niezwykle wysokimi wymaganiami. Chcą, aby ich dzieci postępowały zgodnie z ich zasadami i nie mają czasu ani ochoty na słuchanie uczuć i potrzeb dziecka. Tradycyjnie jest to postrzegane w starszych pokoleniach jako motto: „Dzieci i ryby głosu nie mają”, ale nadal pojawiają się w obecnych stylach rodzicielstwa. Są to rodzice, którzy mają niewielką tolerancję na odstępstwa od swoich zasad, standardów i sposobów robienia rzeczy. Co więcej, zwykle nie wyjaśniają oni tych reguł ani powodów zasad dziecku. Zamiast tego domagają się niezachwianej i niekwestionowanej zgodności. Rodzice autorytarni do zdyscyplinowania swoich dzieci, często stosują przemoc fizyczną i psychiczną, jednak, pomimo, iż nie wszyscy z nich są z natury przemocowcami, zaniedbują swoje dzieci emocjonalnie.

Permisywni rodzice

Ten styl rodzicielstwa, może być uznawany za “fajny”, ponieważ polega na “lekkich wychowaniu”, czyli dzieci praktycznie nie mają zasad ani ograniczeń. Choć mogłoby to wydawać się fajne, i wyzwalać zazdrość wśród rówieśników, to czego taki rodzic nie widzi, to to, że dzieci potrzebują pewnego rodzaju struktur i reguł do prawidłowego rozwoju oraz poczucia bezpieczeństwa.

Narcystyczni rodzice

Świat kręci się wokół nich. Wyglądają imponująco i pewnie, jednak jest to “okleina”. Zazwyczaj wszystko zależy od potrzeb rodzica, a nie dziecka, a one same często “służą” im jako piękny rodzinny obrazek na instagrama. Są to rodzice, którzy postrzegają dziecko jako przedłużenie siebie: “Co pomyślą o mnie sąsiedzi, że tego nie zrobiłeś.”. Narcystyczni rodzice mogą być bardzo toksyczni dla rozwoju dziecka i często opisywani są jako wymagający i trudni do zadowolenia. Mogą być także dość mściwi, gdy zostaną zakwestionowane ich racje i często stawiają surowy osąd i karę na swoich dzieciach.

Nieobecni rodzice

Rodzice mogą być nieobecni w życiu dziecka z różnych powodów, takich jak śmierć, choroba, długie godziny pracy, częste podróże lub rozwód. Mogą być owdowiałe lub przepełnione opieką nad innymi chorymi członkami rodziny. Mogą dysponować ograniczonymi zasobami finansowymi, które wymagają, aby pracowały długie godziny i pozostawiały dzieci samym sobie. Mogą też być w żalu po stracie kogoś ważnego w swoim życiu i nie są w stanie skupić się na niczym innym, niż na bólu. Dzieci nieobecnych rodziców w końcu wychowują się w dużym stopniu same, a jeśli są najstarszym dzieckiem, mogą również wychowywać młodsze rodzeństwo. Uczą się nie rozmawiać o trudnych lub bolesnych rzeczach/uczuciach obecnych w domu z obawy przed zranieniem rodzica, lub z jeszcze większym naciskiem na niego.

Depresyjni rodzice

Mogą oni być podobni do innych rodzajów nieobecnych rodziców, ponieważ nie są aktywni i zaangażowani. Ich dzieci często muszą przejąć kontrolę, aby nie pogorszyć stanu ich rodziców. Jako dorośli są nadmiernie wymagający od siebie i nie są w stanie wybaczyć sobie popełnianych błędów. Często nie wiedzą, jak przyciągnąć uwagę w pozytywny sposób, ponieważ gdy dorastały, dobre zachowanie często nie było zauważane. Złe zachowanie zyskało trochę uwagi, więc nawet jeśli było negatywne, było lepsze niż nic.

Uzależnieni rodzice

Te rodziny nie zawsze są widoczne jako dysfunkcyjne z “jawnym” społecznie uzależnieniem. Ci rodzice często zaniedbują swoje dziecko, gdy są w trakcie “karmienia” swojego nałogu, nie zwracając uwagi, na przykład, gdy dziecko wróciło do domu, ponieważ są one po trzecim kieliszku wina, na głodzie narkotykowym, lub grają online. Bywają momenty, w których rodzic jest “trzeźwy” i “normalny” i inne, gdy nagle się zmieniają, a dziecko nigdy nie może przewidzieć, który rodzic pojawi się w danym momencie. Mogą być zarówno samolubni, jak i agresywni pewnego dnia, a troskliwi i kochający następnego. Jest to bardzo mylące dla dziecka i może sprawić, że poczują się nieswojo, nerwowo i zawsze czekają, aż pojawi się “ten drugi on”.

Dzieci porzucone

Jest to kategoria sama w sobie, ale także częsty wynik wyżej wymienionych stylów rodzicielskich. Zasadniczo, tutaj dziecko pozostawia się rodzicowi, rodzeństwu, lub pod opiekę instytucjonalną. Są to często rodziny borykające się ze skrajnymi trudnościami i ograniczonymi zasobami (emocjonalnymi lub finansowymi), a dziecko nie jest po prostu dobrze zadbane. To często sprawia, że ​​czują się samotne, niechciane, niekochane i bezwartościowe.

Skutki w życiu dorosłym
Są bardzo surowi dla siebie

Ofiary zaniedbywania często czują się wściekłe i rozczarowane samym sobą. Oceniają siebie bardziej surowo, niż osądzają innych.

Mają niską samoocenę

Zaniedbanie emocjonalne dzieci sprawia, iż mają one bardzo niską samoocenę przez całe życie. Czują, że są gorsze, nie mają pewności siebie, myślą, że nie są w stanie, zbyt wiele osiągnąć.

Brakuje im poczucia przynależności

Ofiary zaniedbania czują, że nie należą nigdzie.  Często są oddalone od społeczeństwa i chcą być pozostawione same sobie – czują, że nikt ich nie zrozumie. Budują wokół siebie emocjonalną ścianę, aby uchronić się przed zranieniem. Zazwyczaj wolą żyć w izolacji, pomimo iż nie widać tego, gdy przebywa w towarzystwie.

Są dumni ze swojej niezależności

Dorosłe ofiary są dumne, że nie muszą polegać na innych. W rezultacie trudno im poprosić o pomoc. Mają problem z zaufaniem innym ludziom, ponieważ doświadczenie nauczyło ich, że ludzie są niewiarygodni.

Czują, że nie osiągnęli swoich celów w życiu

Czują, że coś jest z nimi nie tak i zmagają się z samodyscypliną. Trudno jest im rozpoznać ich potrzeby i stworzyć zorganizowany plan na przyszłość. Mogą czuć się bezsilni, aby zmienić swoją sytuację, ponieważ ich potrzeby nie były zaspokajane w przeszłości.

Nie rozpoznają emocji

Zaniedbanie emocjonalne w wieku dziecięcym, może skutkować w życiu dorosłym, trudnością w rozpoznawaniu swoich emocji. Często czują się nieszczęśliwi lub rozdrażnieni bez wyraźnego powodu i mają problemy z uspokojeniem się, gdy są zdenerwowani. Często nie są w stanie wymienić swoich mocnych i słabych stron. Czasem czują się w środku puste.

Są bardziej narażeni na choroby psychiczne i nałogi

Osoby, które doświadczają zaniedbania, częściej wpadają w uzależnienia, aby poradzić sobie z trudnym do opanowania bólem emocjonalnym. Mogą również cierpieć na depresję lub doświadczać innych chorób psychicznych.

Jak zminimalizować skutki zaniedbań?

Jak przedstawiliśmy w powyższym artykule, istnieje wiele rodzajów przyczyn, oraz skutków zaniedbania emocjonalnego. Minimalizacja możliwych skutków zależy od wielu czynników, jednak przede wszystkim od rodzaju wsparcia.

Jeżeli jesteś rodzicem, nie poświęcasz czasu swojemu dziecku, bądź Ty lub Twój partner jesteście innym z przedstawionych w artykule rodziców – natychmiast zmieńcie zachowanie. Pamiętaj, iż to, kim będzie Twoje dziecko, w dużej mierze zależy od Ciebie. Jeżeli posiada ono już skutki destrukcyjnego wychowania, możesz mu pomóc, konsultując je z terapeutą – im szybciej otrzyma pomoc, tym mniejszą traumę będzie miało w dorosłym życiu.

Fundacja DOM – My Po Prostu Dbamy o Młodych!

Facebook